Sau các phẫu thuật chấn thương như gãy xương, nối gân, khâu dây chằng hoặc phẫu thuật khớp, nhiều người bệnh thường nghĩ rằng chỉ cần mổ xong và nghỉ ngơi là sẽ hồi phục. Tuy nhiên trên thực tế, phẫu thuật chỉ là bước đầu, còn việc tập phục hồi chức năng mới là yếu tố quan trọng giúp người bệnh lấy lại khả năng vận động như trước.
Nếu không tập luyện đúng cách, người bệnh rất dễ gặp các tình trạng như cứng khớp, yếu cơ, đau kéo dài hoặc hạn chế vận động, ảnh hưởng đến sinh hoạt hằng ngày và khả năng lao động sau này.
Vì sao cần tập phục hồi chức năng sau phẫu thuật?
Sau khi phẫu thuật, các cấu trúc như xương, gân, dây chằng và cơ cần thời gian để lành lại. Trong giai đoạn này, nếu người bệnh chỉ nằm nghỉ hoặc vận động quá ít, các khớp sẽ dễ bị cứng khớp, cơ bị teo nhỏ và yếu đi.
Tập phục hồi chức năng đúng cách giúp:
- Giữ khớp vận động linh hoạt, tránh cứng khớp
- Tăng sức mạnh cơ quanh vùng tổn thương
- Giảm đau và giảm sưng sau phẫu thuật
- Rút ngắn thời gian hồi phục
Có thể hiểu đơn giản rằng: phẫu thuật giúp sửa chữa tổn thương, còn phục hồi chức năng giúp khôi phục lại chức năng vận động.
Khi nào nên bắt đầu tập phục hồi chức năng?
Nhiều người bệnh lo sợ rằng tập sớm sẽ ảnh hưởng đến vết mổ hoặc vị trí phẫu thuật. Tuy nhiên, theo các bác sĩ chuyên ngành, tập phục hồi chức năng nên được bắt đầu sớm, ngay khi tình trạng sức khỏe cho phép và có chỉ định của bác sĩ.
Thông thường, quá trình tập sẽ được chia thành các giai đoạn:
- Giai đoạn sớm (sau phẫu thuật vài ngày): Người bệnh được hướng dẫn các bài tập nhẹ nhàng, giúp máu lưu thông tốt hơn và tránh cứng khớp.
- Giai đoạn tiếp theo: Tăng dần biên độ vận động của khớp và tập co cơ, giúp cơ quanh khớp khỏe hơn.
- Giai đoạn hồi phục: Tập các bài tăng sức mạnh cơ, tập thăng bằng và tập các động tác gần với sinh hoạt hằng ngày.
Việc tập luyện cần được tăng dần từng bước, tránh nóng vội hoặc tập quá sức.
Tập như thế nào là đúng?
Một sai lầm khá phổ biến là nhiều người bệnh tự tập theo cảm giác hoặc theo kinh nghiệm truyền miệng, dẫn đến tập sai kỹ thuật và hiệu quả phục hồi không cao.
Để đạt hiệu quả tốt, người bệnh cần:
- Tập theo hướng dẫn của bác sĩ hoặc kỹ thuật viên phục hồi chức năng
- Tập đều đặn mỗi ngày, không bỏ dở giữa chừng
- Tăng dần mức độ tập luyện, từ nhẹ đến mạnh
Nếu có dấu hiệu đau tăng hoặc sưng nhiều, cần báo ngay cho nhân viên y tế
Tập đúng phương pháp không chỉ giúp hồi phục nhanh hơn mà còn giảm nguy cơ biến chứng sau phẫu thuật.
Tại Bệnh viện Đa khoa Hà Giang, Khoa Phục hồi chức năng là địa chỉ uy tín giúp người bệnh tập luyện và phục hồi sau chấn thương, phẫu thuật.
Tại đây, người bệnh sẽ được:
- Bác sĩ chuyên khoa thăm khám và đánh giá chức năng vận động
-Xây dựng chương trình tập luyện phù hợp với từng loại chấn thương
- Hướng dẫn các bài tập phục hồi đúng kỹ thuật
- Theo dõi tiến triển để điều chỉnh bài tập phù hợp với từng giai đoạn hồi phục
Ngoài ra, khoa còn có đội ngũ kỹ thuật viên phục hồi chức năng có kinh nghiệm và hệ thống thiết bị hỗ trợ tập luyện, giúp người bệnh yên tâm trong quá trình điều trị.
Lời khuyên dành cho người bệnh
- Sau các phẫu thuật chấn thương như gãy xương, nối gân hay phẫu thuật dây chằng, người bệnh không nên chỉ nghỉ ngơi tại nhà mà cần chủ động tham gia chương trình phục hồi chức năng.
- Việc tập luyện đúng thời điểm, đúng phương pháp và dưới sự hướng dẫn của nhân viên y tế sẽ giúp người bệnh hồi phục nhanh hơn, giảm đau và sớm quay trở lại cuộc sống sinh hoạt bình thường.
- Nếu bạn hoặc người thân đang trong quá trình hồi phục sau phẫu thuật chấn thương, hãy đến Khoa Phục hồi chức năng – Bệnh viện Đa khoa Hà Giang để được tư vấn và hướng dẫn tập luyện một cách an toàn và hiệu quả.